Olga Szelc
22 maja 2026 roku odbyło się pierwsze spotkanie z cyklu „Biblioteka Herstorii”. Cykl zaplanowały wspólnie Fundacja na Rzecz Równości i Miejska Biblioteka Publiczna im. Tadeusza Różewicza we Wrocławiu. Kolejne spotkania będą organizowane co dwa miesiące, wypatrujcie więc informacji na profilach społecznościowych zarówno Fundacji, jak i Biblioteki.
Pierwszą gościnią cyklu była Anna Kowalczyk, dziennikarka radiowej Trójki, reporterka, pisarka, felietonistka, podcasterka i aktywistka. Rozmowa toczyła się wokół jej dwóch książek: „Brakującej połowy dziejów. Krótkiej historii kobiet na ziemiach polskich” (ta publikacja niebawem doczeka się wznowienia) oraz najnowszej – „Brakującej połowy dziejów. Nowej historii kobiet na ziemiach polskich”. Dzięki przekrojowej, skondensowanej formie czytelniczka czy czytelnik mogą prześledzić ślady działań kobiet poprzez następujące tematy: pierwsze kobiety, prawa kobiet, religia, edukacja, praca, sztuka, wojna i bunt, polityka, ciało i umysł, macierzyństwo, miłość i seks, uroda i moda, ruch i sport, przemoc, dom. Autorka wspólnie z prowadzącą spotkanie Olgą Szelc starały się odpowiedzieć na m.in. pytanie: na ile znamy historię kobiet, a jeśli jej nie znamy, to dlaczego tak się dzieje.
Rozmowa zaplanowana na standardowy czas spotkań autorskich znacznie go przekroczyła, ale temat był tak obszerny i interesujący, że chętnie spędziliśmy w Filii nr 1 MBP przy ul. Sztabowej sporo więcej, a i tak nie zabrakło jeszcze indywidualnych rozmów i refleksji po zakończeniu spotkania.
Bo – wbrew temu, co twierdzą niektórzy – historia działań kobiet jest przebogata i choć – co cieszy – powstaje coraz więcej publikacji na ten temat, wciąż jeszcze wiele pozostaje do odkrycia. Brakująca połowa dziejów rzuca też nowe światło na historię jako taką. Przestaje być ona wyłącznie opowieścią o wojnach i zwycięstwach, królach i papieżach, a staje się opowieścią o codziennym życiu, zwykłych ludziach, tym, co bliskie, ale i zdumiewajaco odkrywcze i zaskakujące. Jednym z takich zaskoczeń dla słuchaczek i słuchaczy było przedstawienie przez Annę Kowalczyk zarówno relacji króla Jana III Sobieskiego i Marysieńki, bardzo nowoczesnej i partnerskiej jak i nowe odczytanie postaci kobiecych z epopei narodowej „Pana Tadeusza”. A czy wiecie, że większości wynalazków, usprawniających pracę w domu, dokonały kobiety? I właśnie – pracę – bo o wielu aspektach kobiecej pracy, także tej nieoczywistej i często nieodpłatnej była mowa. Nie od dziś wiadomo, że historia i herstoria nie są czarno-białe. Warto więc wiedzieć więcej, poszerzać horyzonty, konfrontować się ze stereotypami. Ten cykl daje Wam właśnie taką możliwość.
Rozmowie towarzyszyło tworzenie na żywo zapisu graficznego (graphic recording) w wykonaniu Lucyny Cwiach, Rysującej Ręki, autorki projektów „Buntowniczki” oraz „SzlakDolnoślązaczek”. Ten ostatni też można było bliżej poznać podczas spotkania dzięki materiałom przygotowanym przez Fundację na Rzecz Równości.
Do zobaczenia na herstorycznym szlaku i we wrocławskich bibliotekach już we wrześniu!
Tekst: Olga Szelc,
Foto: Arek Krajewski
Lista herstorycznych tytułów biorących udział w projekcie (aktualizowana)
22.05.2026
Anna Kowalczyk; „Brakująca połowa dziejów. Krótka historia kobiet na ziemiach polskich”,
Anna Kowalczyk; „Brakująca połowa dziejów. Nowa historii kobiet na ziemiach polskich”